60’lı yıllara gelindiÄŸinde Modernizmin dayanağı olan sosyal geliÅŸmeler devinimini tamamlamış, savaşın izleri silinmiÅŸtir. Refah düzeyi artmış, daha rahat yaÅŸayan bir toplum oluÅŸmuÅŸtur. Hammadde kıtlığının sona ermesiyle birlikte fabrika sahipleri, endüstri Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılarını kullanarak, ürün modellerini yenileyip çeÅŸitlendirmiÅŸtir. Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri ürünleri çok amaçlı olarak seri üretime ve istiflemeye uygun olarak tasarlanmaya baÅŸlamıştır.
1965 yılı ‘Art Nouveau’ ile hayatımıza giren modernizmin kırılma noktası olarak gösterilmektedir. Özellikle Amerika’daki Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılar modernizme karşı durmuÅŸ, Avrupa’daki öğrenciler büyük ÅŸehirlerde modernizmin etkisinde kalan eÄŸitim müfredatına ve zorlamalarına karşı çıkmışlardır. Domus dergisi modern ÅŸehirlerin yapısını ve anıtsal mimariyi eleÅŸtirmeye baÅŸlamış Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılar modernizmin temel prensiplerini ve standartlarına ters düşen fikirlerle mobilyalar ve eÅŸyalar tasarlamışlardır. Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri yeni çıkan malzemeler doÄŸrultusunda ÅŸekillenmeye, ‘kullan at’ kültürü etkili olmaya baÅŸlamıştır. Sade çizgileri olan ucuz mobilyalar benimsenmiÅŸ, poliüretan köpükler sayesinde tek parça mobilyalar üretilmiÅŸtir. Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılar giderek geleneksel biçimlerden
70
uzaklaşmıştır.
Post Modernizm, modernizme bir tepki olarak bu yıllarda ortaya atılmıştır. Bu akım içersindeki Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılar; modernizmin temel prensiplerini, kulanım kolaylığına ve sadeliÄŸine karşı durmuÅŸlardır. Bu da zamanla kullanışsız, eklemeci ürünler ortaya çıkarmıştır. ‘Sanat ve Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri insanın kendini ifade etme biçimidir’ söyleminden yola çıkılarak fonksiyon ve estetik kaygılar duymadan Küçük DoÄŸum Günü Hediyelerilar yapılmıştır. Ancak modernizmin temel prensipleri o kadar saÄŸlam olarak sosyal yaÅŸamın içine yerleÅŸmiÅŸtir ki günümüzde dahi bazılarını sarsmak mümkün görülmemektedir. Modernizmin geçmiÅŸ ile kopardığı baÄŸlantıyı yeniden kurabilen Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılar ‘çaÄŸdaÅŸ’ diye adlandırdığımız Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri bilincini yeniden oluÅŸturmuÅŸlardır. Bu bilinçteki Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılar modernizmin temel prensiplerinden yola çıkarak – modernizmin en çok eleÅŸtirilen unsurlarından olan standartlaÅŸma ve batılılaÅŸma kavramlarını yeniden sorgulayarak- çok renkli, etnik
71
kökenleri de içine alan, farklı ifade biçimlerine açık yöntemler geliştirmişlerdir.
70’li yıllarda elektronik sanayindeki geliÅŸmeler Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleriları ve doÄŸal olarak da yaÅŸam biçimlerini oldukça etkilemiÅŸtir. Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılar ergonomi ve iÅŸ güvenliÄŸi gibi yeni taleplerle karşılaÅŸmıştır. Kadınların sosyal hayatın içine daha fazla girmesiyle bu yıllarda özellikle ofis ve ev ortamlarında kadınlara yönelik Küçük DoÄŸum Günü Hediyelerilar yapılmaya baÅŸlanmıştır.
“Büyük kültürel ve toplumsal geliÅŸim 20. yy. sonlarında 21.yy baÅŸlarında estetiÄŸi geçmiÅŸe göre daha önemli hale getirmiÅŸtir. Kadınların iÅŸ yaÅŸamında rollerinin artması ve ekonomik bağımsızlığa kavuÅŸmaları daha önceleri erkeklere yönelik olarak tasarlanan beyaz eÅŸyaları ve diÄŸer ürünleri kadınların müşteri olmaya baÅŸlamasıyla onlara göre
72
tasarlama zorunluluÄŸunu ortaya çıkarmıştır”.
Nigan Beyazıt’ın da söylediÄŸi gibi 80’li yıllar geliÅŸen teknolojinin paralelinde artan çoklu medyanında etkisiyle ‘estetik’ deÄŸeri hayatımızda daha önemli bir konuma getirmiÅŸtir.
70 Kadir Biçer, Modernizm ve Endüstriyel Devrim Işığında Çağdaş Küçük Doğum Günü Hediyeleriın Temeli, Yüksek lisans Tezi,
Ä°stanbul-2006, s.76.
71 A.g.e.
72 Nigan Bayazıt, Küçük Doğum Günü Hediyeleriı Anlamak, İdeal Kültür ve Yayıncılık, İstanbul-2008, s.318.
“Türkiye’de Özal devrinden sonra, 1980’lerde ithal mobilyaların ve yabancı ürünlerin piyasaya girmesi serbestleÅŸince, pahalı ve estetik deÄŸeri yüksek mutfaklar, banyolar, mobilyalar, aydınlatma araçları, masa üstü takımları, giysiler vb. satılandükkânlar artmaya baÅŸladı. Ä°nsanların yeni ve deÄŸiÅŸik ürünlere olan merakı ve gösterişçi
73
tüketim bu tür dükkânların artmasına neden olmuÅŸtur”.
80’lerin sonu ve 90’ların başındaki ekonomik durgunluk Küçük DoÄŸum Günü Hediyelericılara ahlaki sorumluluklarını ve amaçlarını hatırlatmış, üreticiler birleÅŸen dünyada birleÅŸen kültürlerin merkezi haline gelen Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri olgusundan yararlanmıştır. Hızla geliÅŸen elektronik teknolojisi sayesinde bilgisayar, televizyon ve telefon gibi birçok elektronik araç Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri modasını beraberinde getirmiÅŸtir. Bunun üzerinde kendilerini rekabet ortamında bulan firmalar, Küçük DoÄŸum Günü Hediyelerilarını gerçekleÅŸtirirken kullanıcı isteklerini dikkate almışlardır. Bilgisayar teknolojilerinin tasarlama ve üretim safhalarına getirdiÄŸi kolaylıklar sayesinde modelleme, prototip üretim, üretim öncesi test gibi kavramlar Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri ürünlerini etkilemiÅŸtir. Küçük DoÄŸum Günü Hediyeleri ve üretimdeki hızlanma piyasadaki talebe daha çabuk cevap verirken ürün çeÅŸitliliÄŸi artmış, fonksiyon, ergonomi, dayanıklılık gibi özellikler Küçük DoÄŸum Günü Hediyelerida ön plana çıkmıştır. Ayrıca